GEO (Generative Engine Optimization) — сайтты тек классикалық іздеуге ғана емес, нақты сайттардың контенті негізінде жауап құрастыратын ИИ-жүйелерге де оптимизациялау: ChatGPT, Perplexity, Claude және басқалары. Пайдаланушы қайнар-сайтқа өтпей-ақ, дайын жауапты тікелей чатта алады — бірақ сол жерге түсу үшін сайт AI-краулерлерге техникалық жағынан түсінікті болуы керек.
Ең алдымен нені тексеру керектігін талдаймыз.
1. AI-краулерлер үшін қолжетімділік
Әрбір ИИ-жүйенің өз краулері бар: OpenAI-да — OAI-SearchBot, Perplexity-де — PerplexityBot, басқа қызметтерде — өз боттары. robots.txt-ты нақты тексерген жөн: негізгі беттер — басты бет, қызметтер каталогы, блог мақалалары, контактілер — қате бөгелмеген бе. Іздеу нәтижесіне түсуі керек беттерде noindex атрибуты болмауы керек, әрі әрбір бетте canonical дұрыс көрсетілуі керек — әйтпесе краулер бетінің негізгі нұсқасы ретінде дұрыс емесін таңдап алуы мүмкін.
2. Контент сурет емес, мәтін болуы керек
Бағалар, сипаттамалар, шарттар — барлық негізгі ақпарат суретке салынбай немесе тек басу арқылы ғана ашылатын интерактивті элементтің артына жасырылмай, оқылымды мәтінде болуы керек. ИИ-жүйелер әдеттегі іздеу жүйелері сияқты батырмаларды «баспайды» — олар HTML-ді оқиды.
Тақырыптардың түсінікті иерархиясы да көмектеседі: бетте бір H1, ал одан кейін мағыналық блоктарға логикалық H2 мен H3 құрылымы. Мағыналық жүктеме көтеретін суреттер alt-мәтінмен бірге болуы керек.
3. Құрылымдық деректер
Schema.org белгілеуі — ұйым, қызметтер, тауарлар, мақалалар, іс-шаралар туралы деректер — ИИ-жүйелер мен іздеу жүйелеріне бетте нақты не ұсынылғанын құрылымсыз мәтіннен болжаудың орнына дәл түсінуге көмектеседі. Мұның өзектілігі бар XML сайт картасына да қатысты: егер sitemap-та өлі немесе өзекті емес мекенжайлар қалса, картаның қалған бөлігіне деген сенім де төмендейді.
4. Түсінікті мәтіні бар ішкі сілтемелер
«Толығырақ» мәтіні бар сілтеме ИИ-жүйеге ол қайда апаратыны туралы ештеңе айтпайды. «Telegram-боттарды әзірлеу» мәтіні бар сілтеме — айтады. Сипаттамалы анкорлармен ішкі байланыстыру тек пайдаланушыға ғана емес, сайт құрылымын автоматты түрде түсінуге тырысатын кез келген жүйеге де көмектеседі.
5. Компания туралы деректер барлық жерде бірдей болуы керек
Контактілер, жұмыс уақыты, бағалар мен қызмет сипаттамасы сайтта, карталарда және сыртқы каталогтарда сәйкес келуі керек. Деректердегі сәйкессіздіктер — классикалық іздеу үшін де, бірнеше көзден ақпаратты салыстыратын ИИ-жүйелер үшін де сенімсіздік сигналы.
6. llms.txt және соған ұқсас файлдар — басымдық емес
llms.txt немесе ai-data.json сияқты арнайы файлдардың ИИ-жүйелер арасында әзірге әмбебап қолдауы жоқ. Оларға уақыт жұмсамас бұрын, негізі — стандартты техникалық SEO, құрылымдық деректер, оқылымды мәтін — дұрыс бапталғанына көз жеткізген жөн. Қосымша форматтарды берік іргетастың орнына емес, үстіне қосудың мағынасы бар.
7. AI-агенттер үшін түсінікті формалар мен интерфейс
Барған сайын өзекті бола түсетін бөлек бағыт — тек адамдар ғана емес, AI-агенттер де тікелей әрекеттесетін сайттар. Форма өрістерінің түсінікті жазбалары, нақты әрекетті сипаттайтын мәтіні бар батырмалар («ОК» емес, «Өтінімді жіберу»), навигациялық сілтемелер мен әрекет батырмаларының нақты бөлінуі, пернетақтамен қолжетімділік және мобильді құрылғыларда дұрыс жұмыс — мұның бәрі адам үшін де, оның атынан әрекет ететін автоматтандырылған агент үшін де бірдей маңызды.
Code Nova Evolution-да біз техникалық SEO мен құрылымдық деректерді әзірлеу кезеңінде-ақ саламыз — сайт іске қосылғаннан бастап, айлар бойы қосымша пысықтаудан кейін емес, дереу іздеу жүйелері мен ИИ-жүйелер үшін көрінетін болады.
